เภสัชวิทยาในคัมภีร์พุทธศาสนา

บทคัดย่อ

เภสัชวิทยาเป็นศาสตร์ที่เกี่ยวข้องกับการศึกษาเกี่ยวกับยา การรักษาโรค และผลของสารต่าง ๆ ต่อร่างกายมนุษย์ แม้ว่าพุทธศาสนาจะมุ่งเน้นไปที่หลักธรรมและการดับทุกข์ แต่ในคัมภีร์พระพุทธศาสนากลับพบข้อมูลเกี่ยวกับการใช้ยาและแนวคิดเกี่ยวกับสุขภาพ ซึ่งสะท้อนให้เห็นถึงบทบาทของการแพทย์และเภสัชกรรมในสังคมพุทธยุคโบราณ บทความนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาความรู้ด้านเภสัชวิทยาที่ปรากฏในคัมภีร์พระพุทธศาสนา เช่น พระไตรปิฎก อรรถกถา และคัมภีร์ที่เกี่ยวข้อง โดยมุ่งเน้นการวิเคราะห์การใช้ยาของพระภิกษุสงฆ์ กฎเกณฑ์ทางพระวินัยเกี่ยวกับเภสัชภัณฑ์ รวมถึงแนวคิดเกี่ยวกับสุขภาพและการรักษาโรคในเชิงพุทธศาสนา นอกจากนี้ยังมีการเปรียบเทียบองค์ความรู้ดั้งเดิมเหล่านี้กับวิทยาการทางเภสัชวิทยาในปัจจุบัน เพื่อให้เห็นถึงการเชื่อมโยงระหว่างศาสตร์โบราณและสมัยใหม่ ผลการศึกษาพบว่าพระพุทธศาสนามีแนวคิดเกี่ยวกับการดูแลสุขภาพที่เน้นทั้งร่างกายและจิตใจ โดยเฉพาะบทบาทของยาในฐานะปัจจัยหนึ่งที่ช่วยให้มนุษย์สามารถดำรงชีวิตและปฏิบัติธรรมได้อย่างเหมาะสม ความเข้าใจในมิติทางเภสัชวิทยาของคัมภีร์พุทธศาสนาอาจช่วยให้เกิดแนวทางใหม่ในการประยุกต์ใช้หลักธรรมทางพุทธศาสนากับระบบสุขภาพในปัจจุบัน