กรณีศึกษาการบูรณะฟันทั้งปากด้วยครอบฟัน สะพานฟัน และฟันเทียมถอดได้ฐานโลหะ

ผู้แต่ง

  • ทักษิญา ทักษิญ กลุ่มงานพัฒนาคุณภาพบริการและวิชาการทันตกรรม โรงพยาบาลอุตรดิตถ์

คำสำคัญ:

ฟันสึก , การสูญเสียมิติแนวดิ่ง , การบูรณะฟันทั้งปาก , ฟันเทียมติดแน่น , ฟันเทียมถอดได้

บทคัดย่อ

                การบูรณะฟันทั้งปากนั้นเป็นการรักษาสำหรับผู้ป่วยที่มีฟันสึกขั้นรุนแรง และมีการสูญเสียฟันหลังไปเป็นจำนวนมาก จนสภาวะในช่องปากผู้ป่วยถูกทำลายจนสูญเสียมิติแนวดิ่ง (Vertical dimension, VD) จนทำให้มีการสบฟัน (Centric occlusion, CO) ที่ไม่มีเสถียรภาพและไม่สามารถใช้งานได้ ดังนั้นจึงมีความจำเป็นต้องบูรณะฟันขึ้นมาใหม่ทั้งหมด และสร้างระบบการสบฟันให้กลับคืนสู่สภาพเดิมที่เป็นปกติของผู้ป่วยให้มากที่สุด

                บทความนี้นำเสนอหลักการในการตรวจวินิจฉัยภาวะสูญเสียมิติแนวดิ่งร่วมกับการมีสันเหงือกไร้ฟัน ตลอดจนแนวทางการรักษา และได้นำเสนอรายงานผู้ป่วยชายไทยอายุ 67 ปี ที่มีภาวะสูญเสียมิติแนวดิ่งจากการสูญเสียฟันหลังหลายตำแหน่งและมีการสบฟันที่ไม่เหมาะสมมาเป็นเวลานาน ทำให้เกิดฟันสึกร่วมกับการมีสันเหงือกไร้ฟันหลายตำแหน่ง ในผู้ป่วยรายนี้ได้ทำการบูรณะด้วยครอบฟันเซรามิกล้วน สะพานฟันเซรามิกล้วนและฟันเทียมบางส่วนถอดได้ฐานโลหะเพื่อบูรณะให้ฟันกลับมามีความยาว รูปร่าง ความสวยงาม สามารถพูดออกเสียงได้ชัดเจน และฟื้นฟูการสบฟันให้กลับสู่สภาวะปกติและเหมาะสมกับผู้ป่วยมากที่สุด จากนั้นทำการนัดผู้ป่วยมาติดตามผลภายหลังการรักษาที่ระยะเวลา 1 สัปดาห์ 2 สัปดาห์ และ 3 เดือน พบว่าความสวยงามและการสบฟันของวัสดุบูรณะอยู่ในระดับดี ผู้ป่วยพึงพอใจกับผลการรักษา อย่างไรก็ตามการบูรณะฟันทั้งปากด้วยวิธีดังกล่าวข้างต้น จำเป็นต้องได้รับความร่วมมือจากผู้ป่วยในระดับสูง และต้องคำนึงถึงปัจจัยอื่น ๆ เช่น ค่าใช้จ่ายในการรักษา ระยะเวลาในการรักษาที่ค่อนข้างนาน สภาวะร่างกายของผู้ป่วย เป็นต้น เพื่อให้เกิดผลสำเร็จของการรักษาสูงสุดสำหรับผู้ป่วย

เอกสารอ้างอิง

Abduo J, Lyons K. Clinical considerations for increasing occlusal vertical dimension: a review. Aust Dent J. 2012;57(1):2-10.

Tallgren A. The reduction in face height of edentulous and partially edentulous subjects during long-term denture wear. A longitudinal roentgenographic cephalometric study. Acta Odontol Scand. 1966;24(2):195-239.

Dawes C, Boroditsky CL. Rapid and severe tooth erosion from swimming in an improperly chlorinated pool: case report. J Can Dent Assoc. 2008;74(4):359-61.

Rees JS, Somi S. A guide to the clinical management of attrition. Br Dent J. 2018;224(5):319-23.

Levartovsky S, Matalon S, Sarig R, Baruch O, Winocur E. The association between dental wear and reduced vertical dimension of the face: a morphologic study on human skulls. Arch Oral Biol. 2015;60(1):174-80.

Murphy T. Compensatory mechanisms in facial height adjustment to functional tooth attrition. Aust Dent J. 1959;4(5):312-23.

Turner KA, Missirlian DM. Restoration of the extremely worn dentition. J Prosthet Dent. 1984;52(4):467-74.

Silverman MM. Determination of vertical dimension by phonetics. J Prosthet Dent. 1956;6(4):465-71.

Turrell AJ. Clinical assessment of vertical dimension. J Prosthet Dent. 1972;28(3):238-46.

Thompson JR. The rest position of the mandible and its significance to dental science. J Am Dent Assoc. 1946;33:151-80.

Shanahan TEJ. Physiologic vertical dimension and centric relation. J Prosthet Dent. 1956;6(6):741-7.

Weinberg LA. Vertical dimension: a research and clinical analysis. J Prosthet Dent. 1982;47(3):290-302.

Yadfout A, El Aoud J, Merzouk N, Slaoui Hasnaoui J. Increasing Vertical Dimension of Occlusion (VDO): Review. Clin Cosmet Investig Dent. 2024;16:135-42.

Walter R, Rosenstiel S, Land M. Contemporary fixed prosthodontics. 6th ed. St. Louis: Elsevier; 2023.

Carr AB, Brown DT. McCracken’s removable partial prosthodontics. 13th ed. St. Louis: Elsevier; 2016.

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

2026-04-29

รูปแบบการอ้างอิง

ทักษิญ ท. (2026). กรณีศึกษาการบูรณะฟันทั้งปากด้วยครอบฟัน สะพานฟัน และฟันเทียมถอดได้ฐานโลหะ. วารสารสังคมสุขภาพและวิจัยทางการแพทย์, 2(1), e3820. สืบค้น จาก https://so13.tci-thaijo.org/index.php/MSSJ/article/view/3820

ฉบับ

ประเภทบทความ

บทความปริทัศน์