จากสัปปุรุษสู่ผู้นำนวัตกรรม

ชนม์ชนก  จันโทริ; พีรวัฒน์  ชัยสุข; สมศักดิ์  บุญปู่

ผู้แต่ง

ชนม์ชนก จันโทริ มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย
พีรวัฒน์ ชัยสุข มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย
สมศักดิ์ บุญปู่ มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย

คำสำคัญ:

ภาวะผู้นำเชิงนวัตกรรม, สัปปุริสธรรม, ผู้บริหารสถานศึกษา

บทคัดย่อ

บทความวิชาการนี้มีวัตถุประสงค์ 2 ประการ คือ 1) เพื่อวิเคราะห์และสังเคราะห์องค์ประกอบสำคัญของภาวะผู้นำเชิงนวัตกรรมและหลักสัปปุริสธรรม 7 ประการ และ 2) เพื่อนำเสนอรูปแบบความสัมพันธ์เชิงบูรณาการ "จากสัปปุรุษสู่ผู้นำนวัตกรรม" สำหรับผู้บริหารสถานศึกษา ผลการศึกษาพบว่า ภาวะผู้นำเชิงนวัตกรรม ประกอบด้วยคุณลักษณะสำคัญ 5 ประการ ได้แก่ การมีวิสัยทัศน์ การสร้างแรงบันดาลใจ การส่งเสริมความคิดสร้างสรรค์ การบริหารความเสี่ยง และการเสริมพลังให้ทีมงาน ขณะที่ ความเป็นสัปปุรุษ มีรากฐานจากหลักสัปปุริสธรรม 7 ประการ ซึ่งเป็นคุณสมบัติเชิงปัญญาภายในที่จำเป็นของผู้นำ องค์ความรู้ใหม่ที่ได้จากการสังเคราะห์คือ รูปแบบเส้นทางการเดินทางจากสัปปุรุษสู่ผู้นำนวัตกรรม ซึ่งชี้ให้เห็นว่าคุณธรรมภายในตามหลักสัปปุริสธรรมเป็นเงื่อนไขตั้งต้นที่ขาดไม่ได้ โดยปัญญาในการรู้จักเหตุและผลจะแปรเปลี่ยนสู่การสร้างวิสัยทัศน์ การรู้จักตนแปรเปลี่ยนสู่การสร้างวัฒนธรรมที่ปลอดภัยทางจิตใจ การรู้จักประมาณและกาลแปรเปลี่ยนสู่การบริหารความเสี่ยงเชิงกลยุทธ์ และการรู้จักชุมชนและบุคคลแปรเปลี่ยนสู่การเสริมพลังทีมงาน รูปแบบดังกล่าวจึงยืนยันว่าความเป็นสัปปุรุษคือรากฐานสำคัญที่ทำให้เกิดผู้นำนวัตกรรมที่ยั่งยืนและมีมนุษยธรรม

เอกสารอ้างอิง

จิราภรณ์ สรรพอาษา, สมชาย วรกิจเกษมสกุล, และ อารยา ปานกลาง. (2565). รูปแบบภาวะผู้นำเชิงพุทธของผู้บริหารสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษา เขต 25. วารสาร มจร การพัฒนาสังคม, 7(2), 161–175.

ปัญญา วชิรพงศ์. (2565). รูปแบบภาวะผู้นำเชิงพุทธของผู้บริหารสถานศึกษาที่ส่งผลต่อการบริหารสถานศึกษาสู่ความเป็นเลิศ. วารสารรัชต์ภาคย์, 16(46), 405-419.

พระครูสังฆรักษ์สามารถ อภิปุญฺโญ, บรรจง จันทร, และ สำราญ เลเคราะห์. (2567). การประยุกต์ใช้หลักสัปปุริสธรรม 7 ในการบริหารงานของผู้บริหารสถานศึกษา อำเภอบ้านผือ สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาอุดรธานี เขต 4. วารสารพุทธนวัตกรรมและการจัดการ, 7(1), 161-172.

พระพรหมคุณาภรณ์ (ป. อ. ปยุตฺโต). (2563). พจนานุกรมพุทธศาสตร์ ฉบับประมวลธรรม (พิมพ์ครั้งที่ 38). กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์ผลิธัมม์.

พระมหาสมพงษ์ คุณากโร, อภิญญา โปร่งใจ, และ ธนรัฐ สะอาดเอี่ยม. (2566). ภาวะผู้นำเชิงพุทธของผู้บริหารสถานศึกษาในอำเภอเมือง จังหวัดสมุทรสงคราม. วารสารพุทธนวัตกรรมและการจัดการ, 6(2), 527-540.

วิจารณ์ พานิช. (2564). อนาคตการศึกษาไทย Learning in the 21st Century. กรุงเทพฯ: เอส.อาร์.พริ้นติ้ง แมสโปรดักส์.

ศศิกานต์ สุวรรณประทีป. (2565). อิทธิพลของภาวะผู้นำเชิงนวัตกรรมที่ส่งผลต่อองค์การแห่งนวัตกรรมของโรงเรียน สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษากรุงเทพมหานคร เขต 2. วารสารการวัดผลการศึกษา มหาวิทยาลัยมหาสารคาม, 28(2), 218-230.

Abubakar, A. M., El-Kafafi, S., & El-Gohary, H. (2022). The impact of authentic leadership on innovation in higher education: The mediating role of psychological safety. Journal of Management Development, 41(2), 70-87.

Afsar, B., Al-Ghazali, B. M., & Umrani, W. A. (2020). The role of intrinsic motivation in the relationship between transformational leadership and innovative work behavior. Journal of Leadership & Organizational Studies, 27(2), 153–165.

Al-Husseini, S., & El-Beltagi, I. (2022). The influence of knowledge sharing and absorptive capacity on innovation: The role of transformational leadership. Journal of Knowledge Management, 26(10), 2545-2567.

Crossan, M., Reno, M., & Anvari, F. (2022). Leader character and innovation. In D. S. R. D. De-Luri, C. C. & C. C. M. M. (Eds.), The future of leadership: A volume in the ILA building leadership bridges series (pp. 147–160). Emerald Publishing Limited.

Frazier, M. L., Tu, Y., & Tekleab, A. G. (2021). The inclusion of all: A review of the effects of leadership on psychological safety and the mediating role of organizational justice. Human Resource Management Review, 31(3), 100786.

Gumus, S., Bellibas, M. S., & Gumus, E. (2021). The role of school principals in fostering a culture of innovation. International Journal of Educational Leadership and Management, 9(2), 114–138.

Kalogeropoulos, P., Koustelios, A., & Papageorgiou, E. (2021). Leadership style, employee empowerment and self-efficacy in educational settings. International Journal of Social Science and Human Research, 4(8), 1959–1968.

Krumrei-Mancuso, E. J., Haggard, M. C., & Rowell, C. N. (2023). Links between intellectual humility and shared leadership in student groups. The Journal of Positive Psychology, 18(3), 391-404.

Li, M., Liu, Y., & Liu, Y. (2021). How inclusive leadership promotes employee innovative behavior: The role of psychological empowerment and creative self-efficacy. Journal of Management & Organization, 27(6), 1133–1151.

Newman, A., Round, H., & Miao, Q. (2021). The impact of authentic leadership on follower psychological safety and innovation: A two-study investigation. Journal of Occupational and Organizational Psychology, 94(4), 834-857.

Okanga, B., & Drotski, A. (2023). Principals’ innovative leadership and school effectiveness: The mediating role of school culture. South African Journal of Education, 43(1), 1-11.

Paniagua, A., & Istance, D. (2021). Teachers as designers of learning environments: The importance of innovative pedagogies. OECD Publishing.

Phramaha Surasak Prajantasen, & Keawploy, W. (2022). Buddhist leadership of school administrators affecting the participation of teachers. Journal of MCU Social Science, 11(2), 154–165.

Schoemaker, P. J. H., Heaton, S., & Teece, D. (2021). Winning through innovation: A practical guide to leading organizational change and renewal (2nd ed.). University of California Press.

Schwab, K., & Samans, R. (2021). The great narrative for a better future. Forum Publishing.

Serdyukov, P. (2022). The role of school leadership in educational innovation. World Journal on Educational Technology: Current Issues, 14(3), 583–598.

Škerlavaj, M., Su, C., & Yang, Z. (2022). A contingency model of leadership and creativity: The role of leader's regulatory focus and follower's promotion focus and creative self-efficacy. The International Journal of Human Resource Management, 33(1), 109-137.

Slatten, T., & Mutonyi, B. R. (2022). The influence of innovative leadership on employees’ innovative behavior: The mediating role of an innovative climate. International Journal of Hospitality & Tourism Administration, 23(3), 570-593.