การเล่นเพื่อประเมิน : แนวทางการประเมินพัฒนาการเด็กปฐมวัยที่สอดคล้องกับธรรมชาติการเรียนรู้

บทคัดย่อ

การประเมินพัฒนาการเด็กปฐมวัยเป็นกระบวนการสำคัญในการศึกษาข้อมูลความสามารถของเด็กในแต่ละด้าน เพื่อนำไปใช้ในการวางแผนส่งเสริมพัฒนาการอย่างเหมาะสม อย่างไรก็ตามการประเมินรูปแบบเดิมที่เน้นการทดสอบอย่างเป็นทางการมักสร้างความเครียดให้กับเด็ก ขาดข้อมูลในสถานการณ์จริง และไม่สอดคล้องกับธรรมชาติการเรียนรู้ของเด็กปฐมวัยที่เรียนรู้ผ่านการเล่น บทความวิชาการนี้นำเสนอแนวคิดการประเมินผ่านการเล่น (Play-Based Assessment) ซึ่งเป็นวิธีการประเมินพัฒนาการโดยจัดให้เด็กได้เล่นอย่างอิสระหรือในสถานการณ์ที่ครูจัดขึ้นอย่างมีจุดมุ่งหมาย โดยครูสังเกตพฤติกรรม การโต้ตอบ การคิดแก้ปัญหา และการใช้ทักษะต่างๆ ของเด็กในระหว่างเล่น การประเมินแบบนี้สอดคล้องกับธรรมชาติของเด็กปฐมวัย ลดความกดดัน ให้ข้อมูลเชิงลึกในสถานการณ์จริง และสามารถประเมินได้ครอบคลุม
ทุกด้านพัฒนาการ บทความยังนำเสนอเครื่องมือการประเมินที่หลากหลาย เช่น การบันทึกระเบียนพฤติกรรม แบบตรวจสอบรายการ แบบประเมินค่า และแฟ้มสะสมงาน รวมทั้งแนวทางการนำไปใช้ในสถานศึกษาอย่างเป็นระบบ ตั้งแต่การเตรียมความพร้อม การนำไปใช้ จนถึงการพัฒนาและปรับปรุง พร้อมทั้งระบุอุปสรรคและแนวทางแก้ไขที่อาจเกิดขึ้นในการนำไปปฏิบัติจริง