การบริหารงานวิชาการตามหลักพุทธบูรณาการ
คำสำคัญ:
การบริหารงานวิชาการ, พระพุทธศาสนา, การบูรณาการบทคัดย่อ
บทความวิชาการนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาและวิเคราะห์แนวทางการบริหารงานวิชาการตามหลักพุทธบูรณาการ โดยเน้นการผสมผสานหลักธรรมในทางพระพุทธศาสนากับแนวคิดการบริหารงานวิชาการสมัยใหม่ เพื่อพัฒนาการศึกษาอย่างสมดุลและยั่งยืน หลักการสำคัญที่กล่าวถึง ได้แก่ ไตรสิกขา (ศีล สมาธิ ปัญญา) และหลักธรรมอื่นๆ เช่น อิทธิบาท 4, สังคหวัตถุ 4, พรหมวิหาร 4 และอริยสัจ 4 ซึ่งนำมาประยุกต์ใช้ในกระบวนการบริหารจัดการงานวิชาการในสถานศึกษา เพื่อเป็นการปลูกฝังคุณธรรม จริยธรรม และความรับผิดชอบต่อสังคมให้แก่ผู้เรียนควบคู่ไปกับการพัฒนาความรู้ทางวิชาการ การบริหารงานวิชาการตามแนวทางนี้ จะช่วยส่งเสริมการเรียนรู้เชิงปฏิบัติ การเจริญสติ และการพัฒนาทักษะชีวิตให้กับผู้เรียน ผ่านกระบวนการเรียนการสอนที่เน้นการมีส่วนร่วมและบรรยากาศการเรียนรู้ที่สงบสุข
นอกจากนี้ บทความยังเน้นบทบาทของครูและผู้บริหารในฐานะกัลยาณมิตร ที่ไม่เพียงถ่ายทอดความรู้ แต่ยังเป็นผู้นำทางจิตวิญญาณ ส่งเสริมความสัมพันธ์ที่ดีระหว่างผู้เรียนและชุมชน หลักพุทธบูรณาการช่วยให้การบริหารงานวิชาการในสถานศึกษา มีเป้าหมายชัดเจนและมีประสิทธิภาพ โดยสร้างความสมดุลระหว่าง การพัฒนาปัญญาและคุณธรรม ซึ่งนำไปสู่การพัฒนาผู้เรียนทั้งในระดับปัจเจกและสังคมในระยะยาว แนวทางนี้ช่วยให้สถานศึกษาสามารถเตรียมความพร้อมให้ผู้เรียนเผชิญกับการเปลี่ยนแปลงในโลกยุคปัจจุบัน และพัฒนาทรัพยากรมนุษย์ที่มีคุณภาพ พร้อมขับเคลื่อนสังคมอย่างยั่งยืนต่อไป
เอกสารอ้างอิง
กมล ภู่ประเสริฐ. (2545). การบริหารงานวิชาการในสถานศึกษา. กรุงเทพฯ : ทิปส์พับลิลิเดชั่น.
ปรียาพร วงศ์อนุตรโรจน์. (2543). การบริหารงานวิชาการ. กรุงเทพมหานคร : บริษัทพิมพ์ดีจำกัด.
พระสมุห์สมพร อุชุธมฺโม. (2564). หลักการบริหารงานวิชาการในสถานศึกษา. บัณฑิตศึกษาปริทรรศน์ วิทยาลัยสงฆ์นครสวรรค์. 9(3), 75.
รุจิร์ ภู่สาระ และ จันทรานี สงวนนาม. (2545). การบริหารหลักสูตรในสถานศึกษา. กรุงเทพฯ : บุ๊คพอยท์.
รุ่งชัชดาพร เวหะชาติ. (2550) การบริหารงานวิชาการในสถานศึกษาขั้นพื้นฐาน. สงขลา : โรงพิมพ์มหาวิทยาลัยทักษิณ.
วิชัย วงษ์ใหญ่. (2554). การพัฒนาหลักสูตรแบบครบวงจร. กรุงเทพฯ : โรงพิมพ์จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
ศิวกร อินภูษา และคณะ. (2567). การบูรณาการพุทธธรรมกับแนวคิดทฤษฎีกระบวนการและหน้าที่ในการบริหารสถานศึกษา. วารสารมณีเชษฐาราม วัดจอมมณี. 7(2), 566.
สมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์. (ป.อ. ปยุตฺโต) (2561). พจนานุกรมพุทธศาสน์ ฉบับประมวลศัพท์. พิมพ์ครั้งที่ 40. กรุงเทพมหานคร : สำนักพิมพ์ผลิธัมม์ ในเครือ บริษัท สำนักพิมพ์เพ็ทแอนด์โฮม จำกัด.
สำนักงานพระพุทธศาสนาแห่งชาติ. (2562). พระราชบัญญัติการศึกษาพระปริยัติธรรม พ.ศ. 2562. กรุงเทพฯ : โรงพิมพ์สำนักงานพระพุทธศาสนาแห่งชาติ.
สำนักงานปฏิรูปการศึกษา.พระราชบัญญัติการศึกษาแห่งชาติ พ.ศ. 2542 แก้ไขเพิ่มเติม (ฉบับที่ 2) พ.ศ. 2545. กรุงเทพมหานคร : พริกหวานกราฟฟิค จำกัด.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2026 วารสารบัณฑิตศึกษาปริทรรศน์ มจร วิทยาเขตแพร่

อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
บทความนี้ได้รับการเผยแพร่ภายใต้สัญญาอนุญาต Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International (CC BY-NC-ND 4.0) ซึ่งอนุญาตให้ผู้อื่นสามารถแชร์บทความได้โดยให้เครดิตผู้เขียนและห้ามนำไปใช้เพื่อการค้าหรือดัดแปลง หากต้องการใช้งานซ้ำในลักษณะอื่น ๆ หรือการเผยแพร่ซ้ำ จำเป็นต้องได้รับอนุญาตจากวารสาร

