การพัฒนารูปแบบการจัดการเรียนรู้แบบ Active Learning เพื่อเสริมสร้างทักษะ 4Cs ของผู้เรียนยุคดิจิทัล ในโรงเรียนพระปริยัติธรรม แผนกสามัญศึกษา เขต 8

ผู้แต่ง

  • พระมหาอำพล ธนปญฺโญ (ชัยสารี) มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย
  • พระครูอโศกภัทรวงศ์ มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย
  • ฐิติวัสส์ หมั่นกิจ นักวิชาการอิสระ

คำสำคัญ:

Active Learning, ทักษะ 4Cs, ผู้เรียนยุคดิจิทัล, โรงเรียนพระปริยัติธรรม, การวิจัยและพัฒนา

บทคัดย่อ

            การวิจัยเรื่อง การพัฒนารูปแบบการจัดการเรียนรู้แบบ Active Learning เพื่อเสริมสร้างทักษะ 4Cs ของผู้เรียนยุคดิจิทัลในโรงเรียนพระปริยัติธรรม แผนกสามัญศึกษา เขต 8 มีวัตถุประสงค์เพื่อ (1) ศึกษาสภาพและปัญหาการจัดการเรียนรู้ (2) พัฒนารูปแบบการจัดการเรียนรู้แบบ Active Learning ที่มุ่งพัฒนาทักษะ 4Cs และ (3) เปรียบเทียบทักษะ 4Cs ของผู้เรียนก่อนและหลังการใช้รูปแบบที่พัฒนาขึ้น การวิจัยเป็นแบบวิจัยและพัฒนา (Research and Development: R&D) ดำเนินการ 3 ระยะ กลุ่มตัวอย่างระยะศึกษาสภาพ ได้แก่ ผู้บริหาร ครู และบุคลากรทางการศึกษา จำนวน 175 คน จากประชากร 320 คน โดยการสุ่มแบบแบ่งชั้น และระยะทดลองใช้รูปแบบกับผู้เรียนจำนวน 40 คน เครื่องมือที่ใช้ประกอบด้วย แบบสอบถาม แบบประเมินรูปแบบ แผนการจัดการเรียนรู้ แบบประเมินทักษะ 4Cs และแบบประเมินความพึงพอใจ วิเคราะห์ข้อมูลด้วยค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน การทดสอบค่าทีแบบไม่อิสระ และการคำนวณขนาดอิทธิพล (Cohen’s d)
            ผลการวิจัยพบว่า (1) สภาพการจัดการเรียนรู้โดยรวมอยู่ในระดับมาก ( = 4.12, S.D = 0.48) ขณะที่ปัญหาอยู่ในระดับปานกลาง ( = 3.21, S.D = 0.56) (2) รูปแบบที่พัฒนาขึ้นประกอบด้วย 4 องค์ประกอบ ได้แก่ การกำหนดผลลัพธ์การเรียนรู้ตามทักษะ 4Cs การออกแบบกิจกรรมเชิงรุก การบูรณาการเทคโนโลยีดิจิทัล และการประเมินผลตามสภาพจริง ได้รับการประเมินความเหมาะสมในระดับมากที่สุด ( = 4.63, S.D = 0.41) และ (3) คะแนนทักษะ 4Cs หลังเรียน (M = 4.35, SD = 0.44) สูงกว่าก่อนเรียน ( = 3.18, S.D = 0.52) อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05 (t = 12.87, p < .001) โดยมีขนาดอิทธิพลในระดับสูงมาก (Cohen’s d = 2.04) แสดงให้เห็นว่ารูปแบบที่พัฒนาขึ้นมีประสิทธิผลอย่างชัดเจนในการยกระดับทักษะแห่งศตวรรษที่ 21 ของผู้เรียนในบริบทโรงเรียนพระปริยัติธรรม

เอกสารอ้างอิง

วิจารณ์ พานิช. (2555). วิถีสร้างการเรียนรู้เพื่อศิษย์ในศตวรรษที่ 21. กรุงเทพมหานคร: มูลนิธิสยามกัมมาจล.

สุคนธ์ สินธพานนท์. (2560). การจัดการเรียนรู้ในศตวรรษที่ 21. กรุงเทพมหานคร: สำนักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

พระราชบัญญัติการศึกษาแห่งชาติ พ.ศ. 2542. (2542, 19 สิงหาคม). ราชกิจจานุเบกษา, เล่ม 116 ตอนที่ 74 ก, หน้า 1–23. กรุงเทพมหานคร: สำนักเลขาธิการคณะรัฐมนตรี.

พระราชบัญญัติการศึกษาพระปริยัติธรรม พ.ศ. 2562. (2562, 16 เมษายน). ราชกิจจานุเบกษา, เล่ม 136 ตอนที่ 50 ก. กรุงเทพมหานคร: สำนักเลขาธิการคณะรัฐมนตรี.

Bonwell, C. C., & Eison, J. A. (1991). Active learning: Creating excitement in the classroom. ASHE-ERIC Higher Education Report No. 1. George Washington University.

Freeman, S., Eddy, S. L., McDonough, M., Smith, M. K., Okoroafor, N., Jordt, H., & Wenderoth, M. P. (2014). Active learning increases student performance in science, engineering, and mathematics. Proceedings of the National Academy of Sciences, 111(23), 8410–8415.

Partnership for 21st Century Learning. (2019). Framework for 21st century learning definitions. Battelle for Kids. Tucson, AZ: Author.

Prince, M. (2004). Does active learning work? A review of the research. Journal of Engineering Education, 93(3), 223–231.

UNESCO. (2015). Rethinking education: Towards a global common good? Paris, France: UNESCO Publishing.

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

28-02-2026

รูปแบบการอ้างอิง

ชัยสารี พ. ธ., พระครูอโศกภัทรวงศ์ พ. ., & หมั่นกิจ ฐ. (2026). การพัฒนารูปแบบการจัดการเรียนรู้แบบ Active Learning เพื่อเสริมสร้างทักษะ 4Cs ของผู้เรียนยุคดิจิทัล ในโรงเรียนพระปริยัติธรรม แผนกสามัญศึกษา เขต 8. วารสารการพัฒนาสังคมและพลเมืองสมัยใหม่, 1(1), 1–14. สืบค้น จาก https://so13.tci-thaijo.org/index.php/jdc/article/view/3668

ฉบับ

ประเภทบทความ

บทความวิจัย