รูปแบบการเรียนการสอนครูสมาธิตามแนวสถาบันพลังจิตตานุภาพ

ผู้แต่ง

  • อัจฉราภรณ์ สนามพล มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย วิทยาเขตเชียงใหม่
  • พระครูสิริปริยัตยานุศาสก์ - มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย วิทยาเขตเชียงใหม่
  • เทพประวิณ จันทร์แรง มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย วิทยาเขตเชียงใหม่

คำสำคัญ:

รูปแบบ, การเรียนการสอน, ครูสมาธิ, สถาบันพลังจิตตานุภาพ

บทคัดย่อ

บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาการเรียนการสอนสมาธิในประเทศไทย 2) วิเคราะห์การเรียนการสอนครูสมาธิตามแนวสถาบันพลังจิตตานุภาพ 3) เสนอรูปแบบการเรียนการสอนครูสมาธิตามแนวสถาบันพลังจิตตานุภาพ เป็นวิจัยเชิงคุณภาพ

ผลการวิจัยพบว่า

  1. 1. การเรียนการสอนสมาธิในประเทศไทยที่สำคัญมี 5 แนวทาง คือ การสอนสมาธิแนวทางพุทโธ การสอนสมาธิแนวทางอานาปานสติ การสอนสมาธิแนวทางพอง-ยุบ การสอนสมาธิแนวทางหลวงพ่อเทียน การสอนสมาธิแนวทางธรรมกาย
  2. 2. จุดแข็งด้านหลักสูตร คือ ความเป็นระบบในทุกขั้นตอน และเนื้อหาวิชาและการปฏิบัติที่ง่ายแก่ความเข้าใจ ทำให้นักศึกษาเข้าถึงสมาธิได้ และสัมผัสความสุขจากการปฏิบัติได้ ทำให้นักศึกษามีฉันทะและวิริยะในการเรียน ส่วนอุปสรรค คือ หลักสูตรครูสมาธิใช้เวลาเรียน 6 เดือน ซึ่งนานเกินไป โดยเฉพาะคนที่ยังอยู่ในวัยทำงาน บางคนขาดเรียนจนไม่มีสิทธิ์สอบ
  3. 3. รูปแบบการเรียนการสอนครูสมาธิตามแนวสถาบันพลังจิตตานุภาพ สาขา 154 วัดป่าดาราภิรมย์ จังหวัดเชียงใหม่ และสาขา 283 วัดป่าอาจารย์มั่น ภูริทตฺโต จังหวัดเชียงใหม่ ประกอบด้วย หลักสูตร (ระยะสั้น) ชินนสาสมาธิ ครูผู้สอน เป็นจิตอาสา ผู้เรียน มีศรัทธาในหลักสูตร กระบวนการเรียนการสอน โดยใช้คู่มือ คือ หนังสือหลักสูตรครูสมาธิ 3 เล่ม แล้วเปิดเทปบรรยายของเจ้าประคุณสมเด็จพระญาณวชิโรดม (หลวงพ่อวิริยังค์ สิรินฺธโร) ประกอบด้วยภาคทฤษฎีและปฏิบัติ มีการสอนอย่างเป็นระบบ รูปแบบการปฏิบัติเน้น 2 อิริยาบถ คือ การเดินจงกรม และการนั่งสมาธิ การวัดผลและการประเมินผล มีการสอบภาคทฤษฎีและภาคปฏิบัติภาคสนาม ณ ดอยอินทนนท์ จังหวัดเชียงใหม่เป็นเวลา 4 วัน 3 คืนจึงจบหลักสูตร

เอกสารอ้างอิง

พระพรหมคุณาภรณ์ (ป.อ. ปยุตฺโต). (2549). พุทธวิธีในการสอน (พิมพ์ครั้งที่ 11). สหธรรมิก.

พระมงคล ปิยปุตฺโต (หลวงปากดี), มานพ นักการเรียน, และภาษิต สุขวรรณดี. (2561). ศึกษาวิเคราะห์รูปแบบการสอนสมาธิตามแนวทางสถาบันพลังจิตตานุภาพ. วารสารวิชาการสิรินธรปริทรรศน์, 19(1), 24-30. https://so06.tci-thaijo.org/index.php/jsrc/article/view/197780

พระศรีปริยัติโมลี (สมชัย กุสลจิตฺโต). (2547). สงฆ์ผู้นำสังคม. โรงพิมพ์มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

พสิษฐ์ มะลิ, อินถา ศิริวรรณ, และพีวัฒน์ ชัยสุข. (2564). รูปแบบการสอนสมาธิแก่นักเรียนมัธยมศึกษาตามแนวสมาธิของ พระพรหมมงคลญาณ (วิริยังค์ สิรินฺธโร). วารสารครุศาสตร์ปริทรรศน์ คณะครุศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย, 8(1), 246–260. https://so02.tci-thaijo.org/index.php/EDMCU/article/view/248495

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

2026-06-24

รูปแบบการอ้างอิง

สนามพล อ., - พ., & จันทร์แรง เ. (2026). รูปแบบการเรียนการสอนครูสมาธิตามแนวสถาบันพลังจิตตานุภาพ. วารสารล้านนาวิจัยปริทรรศน์, 7(1). สืบค้น จาก https://so13.tci-thaijo.org/index.php/JOLRR/article/view/2707

ฉบับ

ประเภทบทความ

บทความวิจัย