การประยุกต์ใช้หลักอิทธิบาท ๔ ในกระบวนการแปรรูปกลอยของชุมชนบ้านไทรย้อย อำเภอเด่นชัย จังหวัดแพร่

บทคัดย่อ

การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์ ๓ ประการ คือ (๑) เพื่อศึกษาแนวคิด ทฤษฏี เกี่ยวกับกระบวนการพัฒนาเศรษฐกิจตามหลักอิทธิบาท ๔ (๒) เพื่อศึกษากระบวนการแปรรูปกลอยของชุมชนไทรย้อย อำเภอเด่นชัย จังหวัดแพร่ (๓) เพื่อศึกษาการประยุกต์ใช้อิทธิบาท ๔ ในกระบวนการแปรรูปกลอยของชุมชนบ้านไทรย้อย อำเภอเด่นชัย จังหวัดแพร่ เป็นการวิจัยแบบผสานวิธี ระหว่างการวิจัยเชิงปริมาณ และการวิจัยเชิงคุณภาพ ผลการวิจัย พบว่า

๑. การประยุกต์ใช้หลักอิทธิบาท ๔ ในกระบวนการแปรรูปกลอยของชุมชนบ้านไทรย้อย อำเภอเด่นชัย จังหวัดแพร่ โดยภาพรวมอยู่ในระดับมาก (𝑥̅ = ๓.๗๐) ชี้ให้เห็นว่า ชุมชนบ้านไทรย้อยมีความรักความพอใจในอาชีพการแปรรูปกลอย มีความอดทน ขยันหมั่นเพียร มีการพัฒนาความรู้เกี่ยวกับกระบวนการแปรรูปกลอย และศึกษาหาจุดเด่น จุดด้อยของการแปรรูปมาพัฒนาให้ดีขึ้น

๒. ปัญหาอุปสรรคของการประยุกต์ใช้หลักอิทธิบาท ๔ ในกระบวนการแปรรูปกลอยของชุมชนบ้านไทรย้อย อำเภอเด่นชัย จังหวัดแพร่ คือ ด้านฉันทะ ไม่ค่อยได้รับความร่วมมือมากเท่าที่ควร และไม่ค่อยได้รับการสนับสนุนในการทำอาชีพ ด้านวิริยะ วัตถุดิบเริ่มมีการหายากขึ้นต้องออกไปหาในบริเวณที่ไกลจิตตะ กระบวนการแปรรูปกลอยไม่มีความทันสมัย ทำให้ผลิตภัณฑ์ไม่มีความพัฒนา ด้านวิมังสา สถานที่ที่จะนำผลิตภัณฑ์จากกลอยไปวางจำหน่ายยังไม่มีความหลากหลาย ข้อเสนอแนะ คือ ด้านฉันทะ ควรจัดให้มีการประชุมบ่อย ๆ เพื่อสร้างความร่วมมือกันในกลุ่มการแปรรูป ด้านวิริยะ ควรส่งเสริมให้มีการเพาะปลูกกันเองภายในชุมชน จิตตะควรจะมีการสนับสนุนจากหน่วยงานของรัฐให้มาช่วยพัฒนาการแปรรูปกลอยให้ดีขึ้น วิมังสา ควรที่จะขยายหรือหาสถานที่อื่นหรือชุมชนอื่น ๆ ที่สามารถจัดจำหน่ายผลิตภัณฑ์ได้

๓. แนวทางการประยุกต์ใช้หลักอิทธิบาท ๔ ในกระบวนการแปรรูปกลอยของชุมชนบ้านไทรย้อย อำเภอเด่นชัย จังหวัดแพร่ ควรจะมีการพัฒนาความรู้ความชำนาญในการนำกลอยมาแปรรูป มีวัตถุดิบเพียงพอ มีอุปกรณ์ และกระบวนการแปรรูปกลอยมีความทันสมัย และมีตลาดมารองรับสินค้า ด้านฉันทะ (ความพอใจ) เป็นการสร้างความพึงพอใจให้กับชุมชนบ้านไทรย้อย และสามารถที่จะสร้างความสุขอันเกิดจากการมีรายได้มาจุนเจือภายในครอบครัวเป็นอย่างดียิ่ง ด้านวิริยะ (ความหมั่นเพียร) จะต้องมีความขยันอดทน มุ่งมั่นอย่างแท้จริง ด้านจิตตะ (ความคิด) จะต้องอาศัยความชำนาญ ความตั้งใจ และการเอาใจใส่ในการแปรรูปกลอย การหาความรู้เพิ่มเติม ด้านวิมังสา (ความไตร่ตรอง) การพิจารณาไตร่ตรองหาข้อดีข้อเสียในกระบวนการแปรรูปกลอยจะช่วยให้ชุมชนบ้านไทรย้อยมีการพัฒนากระบวนการได้อย่างมีประสิทธิภาพ