แนวทางการส่งเสริมการสร้างพระพุทธรูปไม้ในสังคมไทย - ลาว

บทคัดย่อ

บทความนี้ มีวัตถุประสงค์ ดังนี้ 1) เพื่อศึกษาคุณค่าการสร้างพระพุทธรูปไม้ในวัฒนธรรมไทย - ลาว และ 2) เพื่อศึกษาแนวทางการส่งเสริมอนุรักษ์ฟื้นฟูการสร้างพระพุทธรูปไม้ในสังคมไทย - ลาว วิธีการวิจัยใช้ระเบียบวิธีวิจัยเชิงคุณภาพ เลือกกลุ่มตัวอย่างแบบเฉพาะเจาะจง ผู้ให้ข้อมูลหลักเป็นปราชญ์ด้านการจัดสร้างพระพุทธรูปไม้ และผู้มีความรู้ทางด้านศิลปวัฒนธรรมพุทธศิลป์ของน่าน และหลวงพระบาง ทั้งสิ้น จำนวน 31 รูป/คน ใช้วิธีการสัมภาษณ์เชิงลึก การสนทนากลุ่ม และการสังเกตแบบมีส่วนร่วม ใช้แบบสัมภาษณ์กึ่งโครงสร้าง คำถามปลายเปิด

ผลการวิจัยพบว่า (1) คุณค่าของการสร้างพระพุทธรูปไม้ในสังคมไทย - ลาว มี 3 ด้าน คือ 1.1 ด้านพุทธศิลป์ของพระพุทธรูปไม้ 1.2 คุณค่าด้านสังคม ช่วยควบคุมสังคมผ่านความเชื่อในเรื่องของบุญและบาป 1.3 คุณค่าด้านความมั่นคงของพระพุทธศาสนาในเมืองน่านกับเมือง   หลวงพระบาง (2) แนวทางการส่งเสริม อนุรักษ์ ฟื้นฟู การสร้างพระพุทธรูปไม้ ของเมืองน่านและหลวงพระบาง ดังนี้  2.1 ใช้ประเพณีเป็นเครื่องมืออนุรักษ์ 2.2 ใช้วัดเป็นศูนย์กลางการเรียนรู้ 2.3 ส่งเสริม พัฒนา ทักษะการสร้างพระพุทธรูปไม้แก่สามเณรที่บวชเรียน 2.4 ปลูกศรัทธา สร้างความสำนึกการเป็นเจ้าของ 2.5 สร้างมาตรฐานให้เกิดกับตัวผู้สอน 2.6 การสร้างและพัฒนาเครือข่าย 2.7 ส่งเสริมกลุ่มที่มีความสนใจ 2.8 อนุรักษ์พระพุทธรูปไม้ ที่มีในวัดของตนเองเป็นอันดับแรก 2.9 การสร้างคุณค่าทางด้านจิตใจ 2.10 เรียนรู้จากความสำเร็จ 2.11 ใช้เทคโนโลยีเข้ามาช่วยในการประชาสัมพันธ์ 2.12 สร้างสิ่งแวดล้อมที่เหมาะสม และ 2.13 จัดตั้งคณะทำงานขับเคลื่อนการส่งเสริม อนุรักษ์ ฟื้นฟู พระพุทธรูปไม้ ร่วมกันระหว่างเมืองน่านกับหลวงพระบาง เพื่อให้เกิดการพัฒนาไปในทิศเดียวกันและมีความยั่งยืน