การสร้างความยั่งยืนด้านเครือข่ายความร่วมมือทางการศึกษาของสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษา - หล่าอุดม ธรรศญา (วารสารนวัตกรรมการวิจัยเพื่อสังคม, 2025)
บทความนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษา วิเคราะห์ และนำเสนอแนวทางในการสร้างความยั่งยืนด้านเครือข่ายความร่วมมือทางการศึกษาของสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษา บทความวิชาการนี้ผู้เขียนนำเสนอ เกี่ยวข้องกับ 1) แนวคิดเรื่องเครือข่ายความร่วมมือทางการศึกษา 2) การบริหารจัดการเครือข่ายร่วมมือทางการศึกษาของสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษานำไปสู่ความยั่งยืน และ 3) ศึกษาปัจจัยและเงื่อนไขที่ส่งผลต่อความสำเร็จและความยั่งยืนของความร่วมมือระหว่างองค์กรต่าง ๆ พบว่า แนวทางการสร้างความยั่งยืนด้านเครือข่ายความร่วมมือทางการศึกษาของสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษา ประกอบด้วย 2 องค์ประกอบสำคัญ ได้แก่ 1) กระบวนการบริหารจัดการเครือข่ายของสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษา ซึ่งต้องอาศัยกลยุทธ์ 5 ประการ คือ การพัฒนาภาวะผู้นำเครือข่าย การสร้างระบบการสื่อสารที่เปิดกว้างและโปร่งใส การลงทุนในการสร้างทุนทางสังคม การพัฒนากลไกกำกับดูแลที่มีความยืดหยุ่นและเป็นธรรม และ การสร้างความสามารถในการพึ่งตนเองของเครือข่าย และ 2) ปัจจัยและเงื่อนไขที่เป็นผลลัพธ์จากกระบวนการบริหารจัดการและส่งผลต่อความยั่งยืน คือ การมีเป้าหมายและวิสัยทัศน์ร่วมที่ชัดเจน ความไว้วางใจและความสัมพันธ์ที่เข้มแข็ง โครงสร้างการกำกับดูแลและภาวะผู้นำที่เหมาะสม การสื่อสารที่เปิดกว้างและมีประสิทธิภาพ ทรัพยากรที่เพียงพอและยั่งยืน การรับรู้ถึงผลประโยชน์ร่วมกันและคุณค่า และความสามารถในการปรับตัวและยืดหยุ่น โดยองค์ความรู้ที่ได้จะเป็นประโยชน์ต่อผู้บริหารและบุคลากรของสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษา ในการวางแผนและดำเนินการเพื่อสร้างเครือข่ายความร่วมมือให้มีความเข้มแข็ง นำไปสู่การพัฒนาคุณภาพการศึกษาอย่างยั่งยืนต่อไป